Start-stop sisteminin devre dışı kalmasının 13 nedeni:

1. Sıcaklık koşulları: Aşırı yüksek veya düşük dış sıcaklıkların yanı sıra motor sıcaklığı da sistemi devre dışı bırakabilir. Yeni start-stop teknolojileri artık -10 °C'ye kadar olan sıcaklıklarda çalışırken, eski sistemler genellikle sadece +3 °C'ye kadar çalışır.
2. İç mekan sıcaklığı: Kışın ısıtma sistemi iç mekanı henüz yeterince ısıtmadıysa sistem devre dışı kalır.
3. Klima veya ısıtma fonksiyonu: Çalışan bir klima veya ısıtmalı ön cam modu da fonksiyonu engelleyebilir.
4. Dur-kalk trafik: Şehir içinde veya trafik sıkışıklığında olduğu gibi sık durma ve kalkışlar genellikle devre dışı kalmaya yol açar.
5. Aracın hareketi: Araç hala rölantide veya düşük hızda hareket ediyordur.
6. Minimum hıza ulaşılamadı: Bazı araçlar sistemin aktif hale gelmesi için yaklaşık 4 km/saatlik bir minimum hıza ihtiyaç duyar.
7. Eğimler veya yokuşlar: Dik eğimler sistemi devre dışı bırakabilir.
8. Debriyaj pedalına basılması: Bu, fonksiyonu geçici olarak kesintiye uğratır.
9. Hatalı akü sensörleri: Akü sensöründeki bir arıza sistemi etkileyebilir.
10. Römork kullanımı: Bir römork çekilirken sistem genellikle devre dışıdır.
11. Fren basıncı çok düşük: Yetersiz fren basıncı motorun kapanmasını engeller.
12. Park işlemleri: Sürücünün park ettiğine dair işaretler (örn. açık kapılar veya çözülmüş emniyet kemerleri) sistemi devre dışı bırakır.
13. Dizel partikül filtresinin (DPF) rejenerasyonu: Partikül filtresi rejenere edilirken sistem devre dışı kalır – bu işlem 40 dakikaya kadar sürebilir.

Not:

Nispeten yeni bir hata, start-stop sisteminin kapanmamasına neden olabilir. Bu durum genellikle motor kontrol ünitesindeki bir yazılım sorunundan kaynaklanır. Bu durumda yetkili bir servis yardımcı olacaktır: Yazılım güncellemeleri, hata kodlarının okunması ve bir test sürüşü çözüm getirebilir.

Ne zaman bir arıza söz konusu olabilir?

Yukarıda belirtilen durumlar geçerli değilse, aşağıdaki arızalar neden olabilir:

• Start-Stop Aküsü: Çok düşük bir şarj durumu (State of Charge, SOC) sorunlara yol açabilir. Bu durumda akü şarj edilmeli ve alternatör kontrol edilmelidir. Rekuperasyon (frenleme sırasında enerji geri kazanımı) özelliğine sahip araçlarda AGM veya EFB akülerin yaklaşık %70 şarj durumuyla çalıştığını unutmayın.
• Arızalı Akü: Tam bir akü arızası durumunda start-stop aküsü değiştirilmelidir. Önemli: Start-stop teknolojisine sahip araçlara asla geleneksel bir marş aküsü takmayın, çünkü bu akü yüklere dayanamaz ve birkaç ay içinde arızalanabilir.
• Arızalı Sensörler: Sıcaklık, dış sensörler veya hava kütle ölçerlerle ilgili sorunlar sistemi bozabilir.
• Debriyaj Şalteri: Arızalı bir debriyaj şalteri, durumun motor kontrol ünitesine iletilmesini engelleyebilir ve sistemi devre dışı bırakabilir.

Aktif olmayan aküler deşarj olur. Bu sırada kurşun plakalar üzerinde kurşun sülfat birikir ve akım akışını engeller. Akü kapasitesi ve soğuk marş performansı düşer. Bir koruma şarj cihazı aküyü aktif tutar ve sülfatlaşmayı önler.

2. Temiz bir iş

Akünün yüzeyini antistatik bir bezle temiz ve kuru tutun. Motor bölmesindeki nem nedeniyle enerji tüketen kaçak akımlar oluşur. Ayrıca sözde iyileştirici maddeler kullanmayın.

3. Kışı güvenle geçirin

Soğukta akünün marş performansı azalır. Yeterli marş gücü için ipucu: Fan, ısıtma gibi ek tüketicileri ancak motor çalıştıktan sonra açın ve motoru durdurmadan önce tekrar kapatın.

4. Maraton koşucusu

Kısa mesafe sürüşlerinde aracınız genellikle alternatörün üretebileceği ve şarj edebileceğinden daha fazla enerjiye ihtiyaç duyar. Akü sürekli boşalır. Mümkünse aküyü tekrar şarj etmek için daha uzun mesafeler sürün. Daha da iyisi: Akünüze bir şarj cihazıyla harici bir şarj yapın. Çevre size teşekkür edecektir. 

5. Ekstra şarj

Sık yapılan kısa mesafe sürüşleri, dur-kalk trafiği ile birleşen düzensiz sürüş profilleri, her marşta ve her sürüşte akünüzün enerji seviyesini düşürür. Akünüze, özellikle ilk kış soğuklarından hemen önce ekstra bir harici şarj yapın.

6. Kış uykusundaki üstü açık araçlar

Aracınızı kış uykusuna mı gönderiyorsunuz? Akü araçta kalacaksa eksi kutup başını sökün. Aküyü mutlaka kuru ve serin (ancak dondan arınmış) bir yerde saklayın. En geç 12,5V'luk bir dinlenme voltajına ulaşıldığında şarj edin. Çözüm: Mevsimsel olarak kullanılan araçlarda bir şarj cihazıyla düzenli dengeleme şarjı ve koruma şarjı yapmaktır.

7. Takviye - evet, ama doğru şekilde

Araçtaki hassas elektronik aksam nedeniyle, genel olarak sadece bir takviye cihazı ile takviye verilmelidir. Araçtan araca takviye kabloları, kablolar sökülürken voltaj piklerine neden olabilir ve bu sırada aracın elektroniğine zarar verebilir, hatta tahrip edebilir.

1. BİR NUMARALI arıza sebebi

Otomobil kulüplerinin arıza istatistiklerine göre, zayıflayan aküler nedeniyle araç elektriği/elektroniğindeki arızalar, yaklaşık %42 ile en sık görülen arıza nedenidir. Bunun nedenleri genellikle çok sayıda elektrik tüketicisinden kaynaklanan yüksek yük ve yetersiz akü yönetimidir.

2. Araç elektriğinin kalbi

Park ısıtıcısı, start-stop sistemleri, reküperasyon: Modern araçların elektrik sistemi giderek daha karmaşık hale geliyor ve döngüsel olarak daha dayanıklı marş veya araç şebekesi akülerine ihtiyaç duyuyor.

3. Kısa mesafeler, daha fazla akım

Dur-kalk trafik ve sık yapılan kısa mesafe sürüşleri nedeniyle, araç genellikle alternatörün sürüş sırasında üretebileceği ve şarj edebileceğinden daha fazla enerjiye ihtiyaç duyar.

4. Her zaman açık - araçta dijital ağ

Güvenlik ve konfor fonksiyonları, hırsızlık alarm sistemi, eve geliş ve evden ayrılış (coming/leaving home) fonksiyonları, araç park halindeyken bile her zaman akıma ihtiyaç duyar.

5. Daha kısa kullanım ömrü

Aşırı sıcaklarda veya uzun bekleme sürelerinde akü kendi kendine deşarj olur. Daha yüksek su tüketimi ve daha fazla korozyon nedeniyle kullanım ömrü kısalır.

6. Eksi dereceler enerji maliyeti demektir

Sıcaklık düştükçe, akünün performansı sadece daha kötü şarj alımı nedeniyle düşer. Ayrıca koltuk, park veya arka cam ısıtması gibi ek elektrik tüketicileri soğuk mevsimlerde çok fazla enerjiye ihtiyaç duyar.

7. Konforunuz için ağır işçi

Havalandırma, koltuk veya park ısıtıcısı, bilgi-eğlence sistemi... modern araçlar aküyü sadece çalıştırmak için değil, genel olarak giderek daha fazla araç şebekesi aküsü olarak kullanıyor.

8. Çevre için enerji

Reküperasyon ve start-stop sistemleri, tüketim tasarrufu ve CO₂

emisyon azaltımı yoluyla modern araçları çok daha çevre dostu hale getirir. Temel ön koşul: Her marşta ve her sürüşte güvenilir bir şekilde en yüksek performansı sunan, döngüsel olarak son derece dayanıklı bir start-stop aküsüdür.

Çoğu zaman çalıştırma sorunları tam arızadan önce kendini belli eder. Sık görülen belirtiler şunlardır:

- Marş motoru sadece hantal bir şekilde çalışır ve artık motoru çalıştıramaz.

- Çoğu zaman marş motorunun çalıştırma denemesi sırasında çıkardığı ses bile akünün zayıfladığını gösterir.

- Şarj kontrol lambası titremeye başlar.

- En kötü durumda, motoru çalıştırırken marş motorundaki manyetik şalterin tetiklediği sadece bir "tık" sesi duyulur. İyimserler olarak şimdilik bunu varsaymayalım!

Çalıştırma sorunları kendini nasıl belli eder?

1. Kokpitteki tüm lambalar kapalı kalıyor 

Olasılık 1 - Elektrikli cihazları (örn. ışık veya radyo) bütün gece açık mı bıraktınız? O zaman akü basitçe deşarj olmuştur. Bir takviye cihazı (booster) ile başlayın ve aküyü uygun bir şarj cihazıyla şarj edin.

Olasılık 2 - Açık cihaz bırakmadınız mı? Hızlı bir çalıştırma ve akünün şarj edilmesinden sonra, akü hızla tekrar güç kaybediyor. Akü muhtemelen arızalıdır ve değiştirilmesi gerekir. Not: Güvendiğiniz serviste yapılacak bir akü testi, akünün ve araç şebekesinin durumu (örn. regülatör voltajı) hakkında güvenilir bilgi verir.

2. Kokpit lambaları yanıyor ancak marş motoru dönmüyor

3. Kokpit lambaları yanıyor, marş motoru motoru sadece halsizce çalıştırıyor 

Olasılık 1 - Çok sayıda kısa mesafe sürüşü. Sürüş mesafesi aküyü tam olarak şarj etmek için yeterli değil. Gerekli olmayan elektrik tüketicilerini kapatın. Daha uzun mesafeler sürün - Gerekiyorsa, akünüzü en iyisi çevre dostu bir şekilde bir şarj cihazında şarj edin.

Olasılık 2 - Şarj göstergesi her zaman yanıp sönüyor veya yanıyor. Alternatördeki regülatör suçlu olabilir, kontrol ettirin ve mümkünse serviste değiştirtin. Fırça aşınma testi: Regülatöre vurduktan sonra ışık sönerse, fırçalar aşınmıştır.

Olasılık 3 - V kayışı gıcırdıyor ve bu nedenle alternatör tam performans sağlayamıyor. Alternatörün kolayca hareket edip etmediğini kontrol ederken V kayışını gerin veya değiştirin. Çoğu durumda bu, servisteki uzmanlar tarafından yapılır.

Start-stop otomatiğine sahip araçlarda, enerji gereksinimine ve istenen sarsıntı veya döngü dayanıklılığına bağlı olarak temel olarak iki farklı akü teknolojisi kullanılır.

- ­AGM (Absorbent Glass Mat)

- EFB (Enhanced Flooded Battery)

AGM Akü

• AGM - Absorbent Glass Mat: asit cam elyaf mat içinde emilir ve böylece hapsedilir
• = VRLA - Valve Regulated Lead Acid: AGM teknolojisine sahip valf ayarlı bir kurşun-asit akü
• En yüksek enerji gereksinimi ve fren enerjisi geri kazanımı olan start-stop araçlar için marş ve araç şebekesi aküsü
• Orta ve üst sınıf araçlardan lüks sınıfa kadar
• 360.000'e kadar motor marşı
• En yüksek enerji gereksinimi ve fren enerjisi geri kazanımı olan start-stop araçlar veya elektrikli araçlar için ek akü (BackUp)

AGM teknolojisi, özellikle en yüksek enerji gereksinimi ve fren enerjisi geri kazanımı olan start-stop sistemlerinde kullanılır. Öncelikle orta ve üst sınıf araçlardan lüks sınıfa kadar olan araçlarda tercih edilir. AGM (Absorbent Glass Mat) bir rekombinasyon aküsü olarak anlaşılır. AGM akü, ticari araç sektöründe de, özellikle uzun yol kamyonlarında kullanılır.

Bir cam elyaf ayırıcı (separatör)  asidi emer ve pozitif plakadan negatif plakaya oksijen difüzyonuna izin vermek için yeterli gözenek bırakır. Negatif plakada oksijen kurşunla birleşerek kurşun oksit oluşturur. Daha sonra bu kurşun oksit sülfürik asit ile reaksiyona girerek kurşun sülfat oluşturur ve reaksiyon ürünü olarak su açığa çıkar. Şarj işlemiyle kurşun sülfat tekrar metalik kurşuna dönüştürülür. Sonuç: su kaybı yok! Ancak çok yüksek şarj voltajları veya aşırı sıcaklıklar nedeniyle çok fazla gaz oluşursa, oluşan tüm gazlar artık tamamen rekombine olamaz. Aküdeki basınç, emniyet valfleri açılana kadar sürekli artar.

Bir AGM akünün değiştirilmesi

Bir araç fabrikasyon olarak bir AGM akü ile donatılmışsa, mutlaka tekrar bir AGM akü ile değiştirilmelidir. Aynı gövdede ve benzer performans sınıfında.

Not: Kapasite veya soğuk marş değerlerindeki küçük sapmaların güvenli marş ve optimum araç şebekesi beslemesi üzerinde hiçbir etkisi yoktur! 

Start-stop otomatiğine sahip araçlarda, enerji gereksinimine ve istenen sarsıntı veya döngüsel dayanıklılığa bağlı olarak temel olarak iki farklı akü teknolojisi kullanılır.

- EFB (Enhanced Flooded Battery)

- AGM (Absorbent Glass Mat)

EFB Akü

• EFB - Enhanced Flooded Battery, sıvı elektrolitli, döngüsel dayanıklılığı yüksek marş aküsü
• = AFB - Advanced Flooded Battery
• = ECM - Enhanced Cyclic Mat
• Running Bull EFB - Enerji gereksinimi yüksek ve daha basit start-stop sistemlerine sahip araçlar için marş ve araç şebeke aküsü; ayrıca elektrikli otomobillerde destek aküsü olarak da giderek daha fazla kullanılmaktadır
• küçük otomobillerden üst orta sınıfa kadar
• 270.000'e kadar motor marşı

EFB teknolojisi, özellikle daha basit start-stop sistemlerinde ve genel olarak enerji gereksinimi yüksek olan araçlarda kullanılır. Öncelikle küçük otomobillerden üst orta sınıfa kadar olan araçlarda tercih edilir. Akü, yüksek sarsıntı dayanıklılığına ve (geleneksel marş akülerine kıyasla) iki kat daha uzun döngüsel ömre ulaşır. Ayrıca, karbon katkı maddeleri şarj süresinde önemli bir azalma sağlar!

EFB akü, geleneksel sulu akülerin daha gelişmiş bir versiyonudur. Özel madde katkıları ve bir Plate Scrim (elyaf kaplama) kullanımı sayesinde aktif madde ek bir tutuş kazanır.

Araçta ayrıca reküperasyon (fren enerjisi geri kazanımı) yapılıyorsa, EFB akü yapay olarak daha düşük bir şarj seviyesinde çalışır (SOC Şarj Durumu yaklaşık %70). Sürüş profiline bağlı olarak, geleneksel bir sulu akü, aşırı yüksek döngüsel yük nedeniyle bu uygulamada birkaç ay içinde arızalanacaktır. 

Bir EFB akünün değiştirilmesi

Bir araç standart olarak bir EFB akü ile donatılmışsa, değişim sırasında yine bir EFB akü ile veya belirli koşullar altında bir AGM akü ile değiştirilebilir. Aynı gövde yapısında ve benzer performans sınıfında olmalıdır.

Start-stop sistemi, CO2 salınımını ve yakıt tüketimini azaltmak için geliştirilmiştir. Bu sistemin uygulanması için enerji yönetimi ve akü sensörünün yanı sıra mutlaka özel start-stop aküleri gereklidir. 

AGM Akü

• AGM = Absorbent Glass Mat: asit cam elyaf mat içinde emilmiş ve bu sayede hapsedilmiştir
• En yüksek enerji gereksinimi ve fren enerjisi geri kazanımı olan start-stop araçları için marş ve araç şebeke aküsü
• orta ve üst sınıf araçlardan lüks sınıfa kadar
• 360.000'e kadar motor marşı
• En yüksek enerji gereksinimi ve fren enerjisi geri kazanımı olan start-stop araçları veya elektrikli otomobiller için destek aküsü

AGM teknolojisi özellikle en yüksek enerji gereksinimi ve fren enerjisi geri kazanımı olan start-stop sistemlerinde kullanılır. Öncelikle orta ve üst sınıf araçlardan lüks sınıfa kadar olan araçlarda tercih edilir. AGM (Absorbent Glass Mat) bir rekombinasyon aküsü olarak anlaşılır.

EFB Akü

• EFB = Enhanced Flooded Battery: sıvı elektrolitli, döngüsel dayanıklılığı yüksek marş aküsü
• Enerji gereksinimi yüksek ve daha basit start-stop sistemlerine sahip araçlar için marş ve araç şebeke aküleri; ayrıca elektrikli otomobillerde destek aküsü olarak da giderek daha fazla kullanılmaktadır
• küçük otomobillerden üst orta sınıfa kadar
• 270.000'e kadar motor marşı

EFB teknolojisi, özellikle daha basit start-stop sistemlerinde ve genel olarak enerji gereksinimi yüksek olan araçlarda kullanılır. Öncelikle küçük otomobillerden üst orta sınıfa kadar olan araçlarda tercih edilir.

Konvansiyonel sulu akülerin ve EFB akülerin şarj edilmesi:

– Şarj etmeden önce elektrolit seviyesini kontrol edin ve gerekirse maksimum asit seviyesi işaretine veya plaka üst kenarının 15 mm üzerine kadar demineralize veya distile su ekleyin. Akünün vidalı kapaklarının şarj sırasında açık kalması gerekmez, en iyisi tekrar kapatmaktır.

AGM aküler açılmamalıdır, su eklenmesi mümkün değildir veya gerekli değildir.

- Akünün artı kutbunu (+) şarj cihazının artı maşasına (+) ve eksi kutbunu (-) şarj cihazının eksi maşasına (-) bağlayın.  Şarj cihazını ancak akü bağlandıktan sonra açın. Şarj bittiğinde önce şarj cihazını kapatın.

– Şarj akımı olarak kapasitenin onda biri önerilir. (Örn. 44 Ah: 10 = 4,4 A şarj akımı). Otomatik bir şarj cihazında (örn. Banner Accucharger) bu ayar otomatik olarak yapılır.

– Akım 0'a yaklaştığında veya artık azalmadığında ya da otomatik şarj cihazı kapandığında şarj işlemi tamamlanmıştır. Şarj sırasında iyi havalandırma sağlayın. Dikkat: Şarj sırasında yüksek derecede patlayıcı hidrojen gazı oluşur! Ateş, kıvılcım, açık ışık ve sigara içmek yasaktır!

– AGM aküleri mutlaka voltaj kontrollü bir şarj cihazıyla, örn. Banner Accucharger, şarj edin (maks. 14,8V)!

 
Genel olarak, tam otomatik şarj cihazları (14,8V voltaj sınırlamalı), araca takılı akünün şarj edilmesi için uygundur. Şarj cihazınızın 15,9V'tan büyük voltajlı otomatik bir modu varsa, akü mutlaka araç elektroniğinden ayrılmalı veya araçtan sökülmelidir. En kötü durumda, takılı kontrol üniteleri aşırı voltaj nedeniyle tahrip olabilir, bu durumda oluşacak hasar çok büyük olur!

Marş akülerine yönelik gereksinimler, iklim koşullarına ve ek elektrikli veya elektronik donanıma büyük ölçüde bağlıdır. Günümüzde çoğu yeni araç, yakıt tüketimini ve emisyonları azaltmak için araç durduğunda motoru kapatan bir Start-Stop sistemi ile donatılmıştır. Geleneksel marş aküleri artık bu zorlu görevi yerine getirememektedir, bu nedenle burada AGM (Absorbent Glass Mat) veya EFB (Enhanced Flooded Battery) teknolojisine sahip özel Start-Stop akülerinin kullanılması gereklidir.

Bu nedenle ucuz aküler, yazın ve kışın marş sorunlarına yol açabildikleri için genellikle daha pahalı bir çözümdür.

Duracell'in kaliteli akülerinin dünya çapında kabul görmesi boşuna değildir!

En yüksek marş gücünü, daha da artırılmış soğuk marş özelliklerini, optimize edilmiş akım alma kapasitesini ve dolayısıyla iyileştirilmiş şarj edilebilirliği ve uzun kullanım ömrünü bir araya getirirler.

Duracell İpucu: Aracınız için genellikle yeterli alanın bulunduğu bir üst güçteki aküyü kullanın. Çünkü bunlar aracınız için ek güç rezervleridir! Fiyat farkı genellikle çok düşüktür ve aracınızın alternatörü buna göre tasarlanmıştır!

Öncelikle: Araçtaki hassas elektronik aksam nedeniyle, genel olarak sadece bir takviye cihazı (booster) ile takviye verilmelidir. Araçtan araca takviye kabloları, kablolar sökülürken voltaj piklerine neden olabilir ve bu sırada aracın elektroniğine zarar verebilir, hatta tahrip edebilir.

Bu nedenle takviye kablosu kullanırken mutlaka aşağıdaki talimatlara uyun:
– Takviye kablosu ile takviye yaparken, standartlara uygun takviye kablolarının (örn. DIN 72 553'e göre) kullanılması önerilir.
– Takviye kablosunun kullanım kılavuzuna uyun.
– Sadece aynı nominal voltaja sahip aküleri birbirine bağlayın.
– Bağlama: Her iki aracın motoru da kapalı olmalı!
– Önce her iki artı kutbu 1 ile 2'yi, ardından takviye veren aracın eksi kutbu 3'ü, yardıma ihtiyacı olan aracın aküden uzak, metalik çıplak bir noktasına 4 bağlayın. (Araç üreticisinin talimatlarına uyun).
– Şimdi yardıma ihtiyacı olan aracı maks. 15 saniye çalıştırın, bu sırada takviye veren aracı çalıştırmayın.
– Sökme: Kabloları ters sırayla ayırın.

Dikkat: Araç aküsü her zaman motor bölmesinde bulunmaz, iç mekanda/yolcu kabininde veya bagajda da olabilir. Ancak takviye prosedürü değişmez!

Kışı güvenle geçirin!